schaduwonderwijs en kansenongelijkheid

Schaduwonderwijs

en kansenongelijkheid

superleraar over onderwijskwaliteit

door Superleraar// categorie onderwijskwaliteit // 1 oktober 2020

Toen schaduwonderwijs nog ondersteunend onderwijs heette, had het iets onschuldigs. Zelf heb ik goede herinneringen aan de wiskundebijles van een zachtmoedige ingenieur met een krulsnor. Wat in de voorgaande jaren niet was gelukt, lukte in die paar uurtjes voor mijn eindexamen wel: stapsgewijs, zonder bijgedachten een onbegrijpelijke formule invullen.

Het diploma was binnen, waarbij mijn omgeving niet na liet mij in te peperen dat het bijspijkeren niet nodig was geweest als ik gewoon had opgelet tijdens de les. Bijles was een vorm van reparatiewerkzaamheden en voorrecht. De laatste paar jaar lijkt huiswerkbegeleiding echter steeds vanzelfsprekender.

 

Groei schaduwonderwijs

Vooral in de hogere regionen geldt: als je je kind wat gunt, doe je het op een huiswerkinstituut. Uit cijfers van 2017 blijkt dat schaduwonderwijs -  wat staat voor de aanvullende onderwijsactiviteiten waar ouders voor betalen zoals huiswerkbegeleiding, examentraining en bijles - goed is voor een jaaromzet van 74 miljoen euro.

De aantrekkingskracht van het huiswerkinstituut is begrijpelijk: een kind dat anders ‘s middags alleen thuis zou zitten te gamen, wordt nu in een prettige omgeving gestimuleerd wat aan school te doen. En leerlingen die het overzicht van de toetsweken verliezen, krijgen begeleiding met plannen.

 

Aandacht in de les verslapt

Huiswerkinstituten spelen handig in op de behoefte om iets te doen. Ouders willen, begrijpelijkerwijs, graag handelen als hun zoon of dochter een teleurstellend rapport heeft. Maar omdat de ouders nu eenmaal niet zelf in de klas zitten, richt hun actieplan zich vaak op de dingen buiten de les. En toch gaat het uiteindelijk om de les zelf. Mijn ervaring is dat als een kind op het juiste niveau zit, terwijl de resultaten achter blijven, het veel kan verbeteren met het richten van de aandacht tijdens de les (zie mijn artikel lesdag van kauwgom).

 

Schaduwonderwijs en kansenongelijkheid

Het grootste probleem van het schaduwonderwijs blijft het feit dat het geld kost. Door de groei van deze vorm van begeleiding verplaatst een deel van het onderwijs zich van de scholen naar privé instituten. Dit maakt de ongelijkheid tussen leerlingen niet alleen zichtbaar, het versterkt het ook. Het is moeilijk deze trend te stoppen, maar laten we binnen het onderwijs in ieder geval stoppen met het normaliseren van het schaduwonderwijs.

 

 

naar artikelen over klassenmanagement

naar artikelen over krachtig leraarschap

naar artikelen over motivatie docent


bekijk hier het nascholingsaanbod van Superleraar