hoge verwachtingen zij instromer onderwijs

De hoge verwachtingen van de

zij-instromer in het onderwijs

superleraar: verhogen werkplezier docent

door Superleraar// categorie over krachtig leraarschap // 21 februari 2021

De verwachtingen van de zij-instromer in het onderwijs zijn hoog. Of preciezer gezegd: buiten het onderwijs verwacht men veel van de zij-instromer binnen het onderwijs. Ten eerste ziet de overheid de zij-instromer als een belangrijk antwoord op het toenemend lerarentekort. Ten tweede is zij-instroom een manier om boventallige medewerkers uit andere beroepsgroepen weg te strepen en ten derde kan de zij-instromer met zijn werkervaring in andere sectoren het onderwijs nieuwe impulsen geven.

Op zichzelf zijn deze ambities nobel, alleen bestaat het gevaar dat de zij instromer bezwijkt onder de hoge verwachtingen. Naast het oplossen van een deel van de onderwijsproblematiek moet de zij-instromer namelijk ook het vak leren en dat is al moeilijk genoeg.

 

Officiële status zij-instromer in het onderwijs

Ik heb ooit gedacht dat ik na mijn kantoorleven zelf een zij-instromer in het onderwijs was, maar zo makkelijk kun je die status niet meer krijgen. Je bent pas een echte zij-instromer als je werkervaring buiten het onderwijs hebt én bent toegelaten zijn tot een zij-instromerstraject. Het voordeel van een versneld zij-instromerstraject is dat je gelijk betaald voor de klas kunt. Het nadeel is natuurlijk dat je gelijk betaald voor de klas moet, maar dat is een kwestie van perspectief.

 

Motivatie zij-instromer in het onderwijs

De zij-instromersclub vormt een divers gezelschap. Een zeer zichtbare groep bestaat uit overstappers die na jarenlang knallen in het bedrijfsleven aangeven iets te willen betekenen voor anderen. Blijkbaar kan dat niet in het oorspronkelijke werk dat ze deden, dus is de overstap naar het onderwijs begrijpelijk.

Deze vaak wat Merel Vroonhovenachtige types hebben iets weg van de ex-roker die de bekering met zo veel mogelijk mensen wil delen. Toch valt de morele verhevenheid je hierbij soms te tegemoet slaat, te vergeven. Hoe je het ook wendt of keert, de betrokkenheid spat er bij deze groep vanaf en moedig is het zeker.

In de slipstream van deze energieke overstappers bevinden zich de professionals uit een sector waar de fut een beetje uit is. Hier komt het push en pullprincipe van de migratietheorie om de hoek kijken. Een overstap komt tot stand doordat je enerzijds wordt aangetrokken (pull) door een sector of functie en anderzijds wordt weggeduwd uit je huidige situatie. Als beiden sterk aanwezig zijn is er grote kans op verandering. Bij de (bijna) ontslagen professional is de push helder: hij of zij zoekt werk. Ook de pull is aanwezig, want in het onderwijs zijn altijd banen en de opleiding is relatief toegankelijk.

De groep zij-instromers die ik het meest tegen kom, bestaat uit relatief jonge mensen die na een paar jaar op kantoor te hebben gezeten, toegeeft aan de wens om voor de klas te staan. Eigenlijk zijn dit geboren leraren, maar soms duurt het even voordat iemand dat zelf door heeft. Anders gezegd: het bedrijfsleven klinkt leuk, het onderwijs is leuk, maar dat moet je eerst zelf ervaren.  

 

Realiteit van de zij-instromer in het onderwijs

Lesgeven is een hectische bezigheid. Ik schreef het eerder al: nergens is zoveel verzamelde energie als in een klaslokaal met dertig leerlingen. De uitdaging van het voor de klas staan, is dat je in een split-second moet reageren op een lessituatie.

Om hier mee om te kunnen gaan, moet je je het vak eigen maken. Het docentschap is een ambacht en het je hebt vlieguren nodig voordat je het in de vingers hebt. Er zijn maar weinig mensen die van nature het klassenmanagement beheersen. Zelfs natuurlijk overwicht is, hoe mooi ook, niet altijd voldoende.

Bij lesgeven is alles concreet. Een goede docent maakt zijn of haar vak zichtbaar met tastbare voorbeelden. De docent heeft een glashelder beeld van wat hij of zij van leerlingen verwacht en brengt dit duidelijk over. Dit is voor ervaren docenten al een opgave en voor zij-instromers helemaal.

Daarbij moet een zij-instromer het vak leren in een omgeving die voor de buitenstaander vaak wat ongrijpbaar over komt. Een school is per definitie rommelig en complex door de sociale component. En daar moet je tegen kunnen.

 

Kansen van de zij-instromer in het onderwijs

Voor veel studenten aan de lerarenopleiding bevat de stage veel elementen van een ontgroening. Het vervelende voor de zij-instromer is dat dit ook voor hem voor haar geldt, ongeacht eerdere werkervaring en dat is heftig.

Uiteindelijk zullen de drijfveren van de zij-instromer van invloed zijn op de slagingskans van de overstap.

Het is simpel: in de praktijk zie je dat mensen die voor het onderwijs kiezen omdat ze het echt leuk vinden om met jongeren te werken, het best op z’n plek zijn. 



 

naar artikelen over klassenmanagement

naar artikelen over krachtig leraarschap

naar artikelen over motivatie docent


bekijk hier het nascholingsaanbod van Superleraar