klassenmanagement: contact met de leerling

Klassenmanagement: contact met de leerling

superleraar: verlichten werkdruk onderwijs

door Superleraar// categorie klassenmanagement //1 maart 2021

Het klinkt zo simpel: om goed les te kunnen geven moet je orde kunnen houden. Toch is klassenmanagement geen onderwerp waar makkelijk over gesproken wordt in de lerarenkamer. Vooral in liberale kringen kleeft er aan orde houden een zweem van law and order wat een goede band met de leerling in de weg kan staan. Superleraar stelt dat klassenmanagement een veelzijdige taak is die de kern van het lesgeven raakt: namelijk het vormgeven van een veilig leerklimaat voor de leerling. Hier sluit grenzen stellen net zo goed bij aan als ruimte geven. En bij beiden is de relatie met de leerling essentieel.

 

Orde houden is op de kleine dingen letten

Als ik eerlijk ben, ben ik er altijd van uit gegaan dat je klassenmanagement moet leren en als dat is gelukt dan is het klaar. Helaas. Na tien jaar voor de klas weet ik dat orde houden een taak is waar je altijd in meer of mindere mate mee bezig moet blijven. Klassenmanagement is leerbaar, maar het blijft intensief.

Een belangrijk onderdeel van klassenmanagement is de benodigde alertheid op kleine dingetjes. Toen ik begon als leraar wilde ik vooral een toegankelijke leraar zijn. Dat stond voor mij gelijk aan iemand die niet liep te miepen over van alles en nog wat. Ik wilde flexibel zijn en vooral niet te veel zeuren.

Niets is minder waar! Mijn ervaring is dat als je niet op de kleine dingetjes let, je het heel moeilijk voor jezelf of je collega maakt. Soms moet je gewoon zeuren zonder dat onderwerp je persoonlijk raakt. Zeuren uit ervaring noem ik dat. Hier bedoel ik mee dat ik eigenlijk weinig gedachten heb over petjes in de klas. Of over flesjes drinken in de klas. Een korte blik op de telefoon zou ik theoretisch ook aan moeten kunnen. Net als een fantastische vraag die ongevraagd door de klas wordt geschreeuwd.

Het zijn stuk voor stuk kleine dingen, die als individuele gebeurtenis geen probleem op leveren, maar je bent nu eenmaal met een groep en als de halve groep dit gedrag vertoont, wordt het anders. Dus ja, ik zeur. Ik zeur over petjes, jassen, colaflessen en liga’s in de klas en het vinger op steken blijft een dingetje. En eigenlijk is er helemaal geen probleem, zolang ik het luchtig weet te brengen en er af en toe naar geluisterd wordt. En zal vaker voorkomen als de relatie met de leerling goed is.

 

Contact met de leerling: relatie, relatie, relatie

De relatie tussen docent en leerling is allesbepalend. Elke leerling wil gezien worden. Orthopedagoog Luc Stevens noemt dat geen prestatie zonder relatie. Mij bevalt de uitspraak if you are able to reach them, you can teach them, die ik heb opgevist uit de onderwijsroman De Aftrap Op van Bel Kaufman.

Uit mijn interviews met docenten blijkt dat iedere docent zijn eigen wijze contact met de leerling maakt. Sommigen vragen uitgebreid naar de zogenoemde belevingswereld van de leerling, anderen kletsen over voetbal of vertellen anekdotes over hun eigen schooltijd.

Maar uiteindelijk gaat er vooral om of je ziet hoe het met een leerling gaat en dit laat merken.

 


naar artikelen over klassenmanagement

naar artikelen over werkdruk docent

naar artikelen over motivatie docent


bekijk hier het nascholingsaanbod van Superleraar